Hij eiste tien centimeter grond terug en bouwde zelf een carport dicht op de erfgrens
BurenrechtErfgrensOverbouw

Hij eiste tien centimeter grond terug en bouwde zelf een carport dicht op de erfgrens

Een man is sinds 1997 eigenaar van zijn huis. In 2018 vervangen zijn buren de schutting en zetten er een carport bij. Begin 2022 vraagt hij hun die te verwijderen: volgens hem staan ze over de erfgrens. Het Kadaster meet in februari 2022, en hij heeft gelijk. Over 16 meter staan de schutting en de carport 10 centimeter op zijn perceel, en de dakgoot hangt nog verder over.

Dan wordt het huis van de buren verkocht. Op 3 juni 2022 gaat het over naar een nieuwe eigenares, die met de verkopers heeft afgesproken dat zij voor aanpassingen aan de grens opdraaien, ook na de overdracht.

De man vraagt haar het op te lossen. In 2024 zegt zij toe alles op kosten van de verkopers te laten verplaatsen; een aannemer zou op 21 oktober 2024 beginnen. Dat is nooit gebeurd. Op 16 september 2026 wijst de rechtbank Zeeland-West-Brabant zijn vordering af.

Het staat op zijn grond, en dat is onrechtmatig

De rechtbank begint waar de wet begint. Eigendom is het meest omvattende recht dat je op een zaak kunt hebben. Door de schutting en de carport deels op zijn perceel te zetten, hebben de verkopers inbreuk gemaakt op zijn eigendomsrecht, en dat is onrechtmatig. In beginsel kan hij dus verwijdering eisen; partijen zijn het daarover zelfs eens.

Misbruik van bevoegdheid, en niet omdat hij wilde pesten

Een bevoegdheid die je hebt, kun je niet inroepen voor zover je haar misbruikt (artikel 3:13 BW). Het tweede lid noemt drie gevallen:

  • je gebruikt haar alleen om een ander te schaden;

  • je gebruikt haar voor iets anders dan waarvoor zij is gegeven;

  • of je had er in redelijkheid niet toe kunnen komen, als je het belang dat je ermee dient afweegt tegen het belang dat je ermee schaadt.

De buren beriepen zich op het eerste en het derde geval. Het eerste wijst de rechtbank uitdrukkelijk af: zij ziet niet dat de man geen ander doel voor ogen had dan schaden. Dit is dus géén zaak over pesten. Het haalt het op het derde: onevenredigheid.

Wat de weegschaal liet doorslaan

Dat de kwestie zo lang sleepte, wijt de rechtbank niet aan één partij; alle partijen hebben daar een aandeel in. Beslissend is iets anders.

In oktober 2023 plantte de man een rij leibomen langs de erfafscheiding. Daarbij is de grond aan zijn kant afgegraven, zo’n 80 centimeter. Daardoor moesten er keerwanden komen en steeg de prijs van het verplaatsen van € 8.356,26 naar € 19.611,68. Van die verhoging nam de nieuwe eigenares € 7.000 op zich om de discussie te sluiten.

Daarna bouwde de man zelf een carport, dicht op de erfgrens. De rechter is gaan kijken en stelde vast dat het om een grote carport gaat. Daardoor kon de aannemer op 21 oktober 2024 niet aan de slag: werken vanaf de kant van de man kon niet meer, en daar was de prijsopgave wél op gebaseerd. Er moest een veel grotere kraan komen. Niemand wilde die verhoging dragen, de aannemer trok zich terug.

Daarmee heeft de man zelf een situatie laten ontstaan waarin de belangen zo ver doorslaan naar de andere kant dat het alsnog afdwingen van verwijdering misbruik van bevoegdheid is, oordeelt de rechtbank.

Zij noemt daarbij de verhoudingen. De strook is ongeveer 1,6 m², op een perceel van 545 m². Door de leibomen en zijn eigen carport is het gebruik dat hij ervan kan maken te verwaarlozen: de loze ruimte ertussen zou alleen 10 centimeter breder worden. Zijn belang bij behoud van zijn eigendom weegt wél mee, maar is hier niet zwaar genoeg.

En dan kiest de grondeigenaar: verkopen of een erfdienstbaarheid

De situatie blijft niet alleen staan, zij wordt ook gelegaliseerd. De nieuwe eigenares had voorwaardelijk een tegenvordering ingesteld op artikel 5:54 BW: wie gedeeltelijk op andermans grond heeft gebouwd, kan tegen een schadeloosstelling vorderen dat die strook aan hem wordt overgedragen, of dat er een erfdienstbaarheid komt. Dat lukt alleen als wegnemen voor hem onevenredig veel zwaarder is dan handhaven voor de eigenaar, en als hem geen kwade trouw of grove schuld te verwijten is. Aan beide is hier voldaan.

De keuze tussen overdracht en erfdienstbaarheid is aan de man; maakt hij die niet binnen drie maanden, dan geldt een erfdienstbaarheid als gekozen. Meewerken moet hij, op straffe van een dwangsom van € 100 per dag tot maximaal € 5.000. Zij had de schadeloosstelling op € 0 willen stellen; de rechtbank bepaalt € 3.000, omdat de man de onbelaste eigendom van de strook verliest. De notaris- en inschrijvingskosten zijn voor haar. En in de vrijwaringszaak moeten de verkopers haar vergoeden wat zij in de hoofdzaak aan de man moet betalen — dus die € 3.000.

“Mag blijven staan” is nog niet uitvoerbaar

Eén beslissing aan het eind verandert wat dit praktisch betekent. De man had gevraagd het vonnis niet uitvoerbaar bij voorraad te verklaren, en de rechtbank gaat daarin mee: de veroordelingen zijn niet zonder flinke kosten terug te draaien en snelle uitvoering is niet nodig. Alleen de proceskostenbeslissing in de vrijwaringszaak is dat wel. De uitkomst staat er dus, maar werkt nog niet.

Wat dit wel en niet betekent

Niet: tien centimeter overbouw hoeft nooit weg. Dat de vordering hier strandde, komt door een reeks feiten over drie jaar, waaronder twee ingrepen van de eigenaar zelf. Hoe het aan de andere kant kan uitpakken, zie je in De aanbouw van de buren kwam twaalf centimeter over de erfgrens en moet weer terug. Wat je bij overbouw kunt vorderen, staat in Buurman overschrijdt mijn erfgrens: wat kun je vorderen?

Twee argumenten van de man wegen niet mee, omdat zij losstaan van de plaats van de bouwwerken: de lekkende dakgoot en de onafgewerkte achterkant van de schutting. De dakgoot is daarmee niet van de baan. De rechtbank overweegt ten overvloede dat zij ervan uitgaat dat de nieuwe eigenares die zelf snel aanpast, zodat het water op haar eigen perceel afwatert; die plicht heeft zij op grond van artikel 5:52 BW. “Ten overvloede” betekent wel dat het geen beslissing is en dat er niets over in het dictum staat.

Dit is een uitspraak in eerste aanleg. Hoger beroep staat open.

Waarom vertel ik dit?

Omdat alles wat je tijdens een conflict doet, later feitenmateriaal wordt.

Deze man had gelijk; de rechtbank zegt het in de eerste alinea van haar oordeel. Maar tussen het moment dat hij gelijk kreeg en het moment dat het opgelost zou worden, plantte hij bomen en bouwde hij een carport. Begrijpelijke dingen om op je eigen erf te doen. Alleen maakten ze het werk van de ander duurder, en dat werd tegen hem gebruikt.

Is er een oplossing in de maak, hou dan de weg ernaartoe vrij. Vraag voordat je iets langs de grens aanlegt of de aannemer daar nog bij moet kunnen. Dat voelt als meegeven aan iemand die jouw grond gebruikt. Hier was het het verschil tussen een schutting die wegging en een schutting die blijft staan.

Rechtbank Zeeland-West-Brabant, 16 september 2026. Lees hier de hele uitspraak: ECLI:NL:RBZWB:2026:9127: https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:RBZWB:2026:9127

De informatie op Grensgids is algemeen van aard en is geen juridisch advies.

Staat er iets van de buren op jouw grond, of twijfel je daarover? In Grenzen & Gedoe, de basiscursus burenrecht, gaat module 3 over de erfgrens: het Kadaster, tekeningen en wat je doet bij onenigheid. Module 6 gaat over de schutting en de muur: hoogte, afstand, kosten en onderhoud. Kijk op grensgids.com.

overbouwerfgrensmisbruik van bevoegdheidartikel 3:13 BWartikel 5:54 BWartikel 5:52 BWschuttingcarporterfdienstbaarheidschadeloosstellinguitvoerbaar bij voorraadvrijwaringECLI:NL:RBZWB:2026:9127
Deel dit artikel:
Hij eiste tien centimeter grond terug en bouwde zelf een carport dicht op de erfgrens | Grensgids